Para para

Ehliyetsiz sürücü, eğitimini almadığı halde motosiklet, otomobil, traktör de dahil herhangi bir kara aracını kullanan kişi.

Ehliyetsiz sürücüler genellikle ölümlü veya yaralanmalı kazaların ardından polis tarafından yakalanırlar. Çoğu 18 yasından küçük bu şahıslar, ifadelerinin ardından serbest kalır. Daha sonra yapılan mahkemeler sonucunda ise ufak bir para cezası ile hayatlarına kaldıkları yerden devam ederler. Verilen para cezalarının çoğu da ertelenmeye tabii tutulur.

Bretton Woods sistemi, II. Dünya Savaşı sırasında Temmuz 1944′te ABD’nin küçük bir kasabası olan Bretton Woods’da toplanan Birleşmiş Milletler Para ve Finans konferansında ortaya çıkan iktisadi sistemdir.

Bretton Woods uluslararası para idare sistemi, dünyanın önde gelen devletleri arasındaki ticari ve finansal işlemlerde uyulması gereken kuralları belirler. Bu sistem , dünya tarihinde ilk kez, bağımsız ulus-devletlerin kendi aralarında ortak bir parasal düzen üzerinde anlaşmaları sonucunda uygulamaya konulmuştur.

Uluslararası para sisteminin kurallarını belirleyen bu anlaşma, Dünya Bankası ve Uluslararası Para Fonu’nun (IMF) kurulmasına karar vermiştir. Bu kurumlar, 1946′da, yeterli sayıda ülke anlaşmayı imzalayınca faaliyete geçmiştir.

Bu sistemin getirilmesini isteyen ABD’nin önerilerini ünlü ekonomist Keynes sunmuştur. Bu konferansta altına dönüştürülebilen eden tek para biriminin dolar olmasına, diğer para birimlerinin değerlerinin de dolara göre ayarlanmasına karar verilmiştir.

Tüm para birimlerinin dolara endeksli olması zamanla piyasalarda gerilim yaratmış ve 1971′de ABD’nin doları altına endekslemekten vazgeçtiğini açıklamasıyla sistem çökmüştür. Ortaya çıkan bu krizin en önemli sebebi ABD dışındaki ülkelerde dolar miktarının artması ve bu sebeple doların değerinin düşmesidir.

• Sikke ve madalyonların tarihi ve tanımıyla uğraşan; Tarih biliminin alt kolu olan bilim dalının adıdır. Sikke anlamına gelen Grekçe “nomisma” ile Latince “numisma” kelimelerinden türemiştir. Bu bilim dalında uzman kişilere “Nümizmat” adı verilir.

Nümizmatik, incelediği nesnelerin zamanla bozulmaması sayesinde sikke ve madalyalarda kullanılan alaşımları ve bunların ağırlıklarını, paraların yeryüzünde dağılımı ve yayılım alanlarını ortaya koyarak; coğrafyanın, tarihinin, dinler ve gelenekler tarihinin, sanat tarihinin ve çeşitli devirlerdeki ticaret sistemlerini inceleyen ekonomi tarihinin başlıca yardımcısı olmuştur.

• Para koleksiyonculuğu anlamında da kullanılır.

Para

koleksiyonculuğunun başlangıcı Romalılar’a dek ulaşır. Dünyaca ünlü Sezar, Pompeius ilk para koleksiyoncularındandır. Türkiye’de ise para kolleksiyonculuğu ancak 20. yüzyılın başlarında müzeciler tarafından başlatılmıştır. Türkiye’de de “Türk Nümizmatik Derneği” adı
ile kurulmuş olan dernek, tüm nümizmat ve para koleksiyoncularını bünyesinde barındırmaya çalışmaktadır.

İkinci anlamıyla nümizmatik alanı içine giren konular kısaca, madeni ve kağıt paralar, madalyalar, nişanlar, hatıra madalyonları ve jetonlar gibi ana dallara ayrılır.

ALPİİİDİ

Özbek Somu (Özbekçe:So’m), Özbekistan Cumhuriyeti’nin para birimi.

Tarihçe

Özbekistan’da, 1991 yılında Sovyetler Birliği’nin dağılması sonrasında 1992 yılına kadar Ruble kullanılmaya devam edilmiş, daha sonra Som Kupon olarak adlandırılan para biriminin kulanılmasına başlanmıştır. O yıllarda yeni yapılanmakta olan bağımsız ekonomi nedeniyle hızla değer kaybeden Som Kupon banknotlar dolaşımdan kaldırılarak yerlerine yeni Som banknotlar dolaşıma verilmiştir.

Özbekistan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı İslam Kerimov’un 16 Haziran 1994 ve 870 sayılı kararı esasında, Som Kupon yerine 1 Temmuz 1994 tarihinden itibaren Som kullanılmaya başlanmıştır.

Dolaşımdaki Banknotlar

1 Özbek somu, 100 Tiyin’e eşittir. 2006 yılı ortaları itibarı ile 1000 Özbekistan Somu, yakaşık olarak 1,25 YTL’ye karşılık gelmektedir.

50 Som’un altındaki değere sahip banknotlar herhengi bir alım güçleri olmadığından günümüzde büyük ölçüde kullanılabilirliklerini yitirmişlerdir.

1992-1994 yılları arasında Özbekistan Cumhuriyeti’nde kullanılmış olan para birimi. 1994 yılında bu para birimi yerine Som kullanılmaya başlanmıştır.

Bu para biriminde 1-10.000 aralığında banknotlar kullanılmıştır. 1994 yılında yeni para birimine geçişte sınırlı miktarda Som Kupon’un yeni Som ile değiştirilmesi, birikimlerini Som Kupon olarak değerlendirenler için önemli kayıplara yol açmıştır.

Tenga, Orta Asya’da çeşitli dönemlerde genel para birimi olarak kullanılmış, Sultan Abdülaziz döneminde Kaşgar’da Sultan adına bastırılan gümüş paradır.

1874 - 1878 yılları arasında basılan paranın bir yüzünde “Abdülaziz Han Tarih”, diğer yüzünde ise “Duri be Latif Kaşgar Tarih” yazmaktadır.

Günümüzde Kazakistan’da para birimi olarak ise tenge kullanılmakrtadır.

Guarani’nin birkaç anlamı vardır:

• Guaraníler, Güney Amerika’da yaşayan bir yerli boyu.
  
• Guarani dili yerlilerince konuşulan dil.
• Guaraní alfabesi, dilin alfabesi
• Paraguay’ın para birimi.
• Brezilya’nın Minas Gerais bölgesinde bir yerleşim yeri.
• Brezilya’da bir futbol takımı.

Bretton Woods sistemi, II. Dünya Savaşı sırasında Temmuz 1944′te ABD’nin küçük bir kasabası olan Bretton Woods’da toplanan Birleşmiş Milletler Para ve Finans konferansında ortaya çıkan iktisadi sistemdir.

Bretton Woods uluslararası para idare sistemi, dünyanın önde gelen devletleri arasındaki ticari ve finansal işlemlerde uyulması gereken kuralları belirler. Bu sistem , dünya tarihinde ilk kez, bağımsız ulus-devletlerin kendi aralarında ortak bir parasal düzen üzerinde anlaşmaları sonucunda uygulamaya konulmuştur.

Uluslararası para sisteminin kurallarını belirleyen bu anlaşma, Dünya Bankası ve Uluslararası Para Fonu’nun (IMF) kurulmasına karar vermiştir. Bu kurumlar, 1946′da, yeterli sayıda ülke anlaşmayı imzalayınca faaliyete geçmiştir.

Bu sistemin getirilmesini isteyen ABD’nin önerilerini ünlü ekonomist Keynes sunmuştur. Bu konferansta altına dönüştürülebilen eden tek para biriminin dolar olmasına, diğer para birimlerinin değerlerinin de dolara göre ayarlanmasına karar verilmiştir.

Tüm para birimlerinin dolara endeksli olması zamanla piyasalarda gerilim yaratmış ve 1971′de ABD’nin doları altına endekslemekten vazgeçtiğini açıklamasıyla sistem çökmüştür. Ortaya çıkan bu krizin en önemli sebebi ABD dışındaki ülkelerde dolar miktarının artması ve bu sebeple doların değerinin düşmesidir.

Tenga, Orta Asya’da çeşitli dönemlerde genel para birimi olarak kullanılmış, Sultan Abdülaziz döneminde Kaşgar’da Sultan adına bastırılan gümüş paradır.

1874 - 1878 yılları arasında basılan paranın bir yüzünde “Abdülaziz Han Tarih”, diğer yüzünde ise “Duri be Latif Kaşgar Tarih” yazmaktadır.

Günümüzde Kazakistan’da para birimi olarak ise tenge kullanılmakrtadır.

Tanzimat’tan önce devlet tarafından gördürülmesi gereken bir işin yapılmasına
memur edilenler hakkında kullanılan bir tâbirdir. Mübaşirlere devlet tarafından yol
parası, harcırah vesair masraflar için para verilmez, onların bu türlü zaruri giderleri,
gittikleri yerlerin tevzî defterlerine “mübâşiriyye” adı altında bir gider konarak halktan
tahsil edilirdi. Tanzimat’tan sonra gönderilen memurlara devletçe harcırah, yevmiye
verilmek usulü konulmak suretiyle halktan bu isimle para alınması kaldırılmıştır.

Hokand Tengesi, 1876 yılına kadar Hokand Hanlığı’nda kullanılan para birimidir.

O dönemde, gümüş Tenge’ler ile birlikte Pul olarak adlandırılan bakır ve Tille olarak adlandırılan altın paralar da kullanılmıştır.

1876 yılında hanlığın Rusya İmparatorluğu denetimine girmesi ile Hokand Tengesi, yerini Rus Rublesi’ne bırakmıştır.

Dolar, 100 sente denk para birimi. ABD, Kanada, Avusturalya ile Güney Amerika, Pasifik, Karayipler, güneydoğu Asya ve Afrika’daki bazı ülkelerin resmi para birimidir.

$ sembolü ile gösterilir.

ABD doları dünyadaki en yaygın para birimidir.

Köken

Flamanca veya Almanca’dan gelme bir kelimedir. Bugün Çek Cumhuriyeti’nde bulunan Joachimstal (Jachymov) gümüş madeninde yapılan daler veya t(h)aler) isimli para İspanyol-Amerikan sömürgelerinde kullanılmaya başlanmış, 18. yy’da ABD’nin resmi para birimi olmuştur. Oxford İngilizce Sözlük, dollar

• Zimbabwe doları

Mark kelimesi aşağıdaki anlamlara gelebilir:

• Gelsenkirchen-Resser Mark, Almanya’nın bir eyaleti
• Konvertibıl Mark, Bosna-Hersek’in para birimi
• Mark (para birimi)
• Mark I, tank
• Mark V, tank

Kişiler:

• Marc Anthony, sanatçı
• Mark Antony, asker
• Mark Lambert Bristol, asker
• Mark A. Gabriel, yazar
• Mark Hamill, aktör
• Mark Hateley, futbolcu
  
• Mark Knopfler, sanatçı
• Mark Lawrenson, futbocu
• Mark Lombardi, ressam
  
• Mark Messier, buz hokeyi oyuncusu
• Mark Sedgwick, düşünür
• Mark Twain, yazar
• Mark Webber, otomobil yarışçısı

maliye politikası devletin istihdam,gelir,fiyat seviyeleri gibi makro ekonomik göstergeleri dengeleyebilmek için uyguladığı politikadır.Bu politika kamu harcamaları ve kamu gelirleri(vergiler) üzerinde ekonominin gerekliliğine göre oynanarak gerçekleştirilir. Maliye politikasının sorumlusu hazine müsteşarlığıdır .
Türkiye’de hazine mesela enflasyonist bir ortamda piyasada dolaşan para miktarı ve toplam talep olması gerekenden fazla olduğu için devlet kamu harcamalarını kısar ve,veya vergileri arttırır,bu şekilde kişilerin elindeki fazlaya el koyarak talebi düşürmeye çalışır. durgunluk dönemlerinde ise bunun tam tersini gerçekleştirir. Gerek para politikası gerekse maliye politikasının ekonominin genelinde istenilen ölçüde etki sağlayabilmesi için birlikte ve uyum içinde uygulanmalıdır.

Hokand Tengesi, 1876 yılına kadar Hokand Hanlığı’nda kullanılan para birimidir.

O dönemde, gümüş Tenge’ler ile birlikte Pul olarak adlandırılan bakır ve Tille olarak adlandırılan altın paralar da kullanılmıştır.

1876 yılında hanlığın Rusya İmparatorluğu denetimine girmesi ile Hokand Tengesi, yerini Rus Rublesi’ne bırakmıştır.